Orta Dünya 2. çağ anlatısı tam hız devam ediyor. Prime Video’da her hafta izleyici ile buluşan dizi beklentileri yükseltmeye devam ediyor. Güç Yüzükleri bizleri ekrana kilitlemeye devam ediyor. Geçtiğimiz hafta dizinin 1. ve 2. bölüm incelemesi sizlerleydi… Geçen haftadan bu yana 3. ve 4. bölümde neler yaşadık, hep beraber yakından bakalım.

3. Bölüm

Güç Yüzükleri‘nin bu bölümünde, daha önceki bölümlerde hızlı giden olay akışı biraz yavaşlıyor. İlk iki bölümde bir o mekandan bir o karaktere yaptığımız sıçramalar duruluyor. Bu iyi de oluyor çünkü böylece konu ve karakterler derinleşiyor. Örneğin, cücelerden iz yok bu bölümde. Demek ki öbür bölümde daha çok şey cüce sahnesi bizleri bekliyor. Elfler, insanlar ve hobbitler ile ilgili sahnelerin yoğunlukta olduğu 3. bölümde gene yok yok…

Galadriel Numeor’a Varır

Galadriel’in Halbrand ile Numenor’a varışını izliyoruz. Onları gemisine kabul eden kişi İsildur’un babası. İsildur kim mi? 3. çağda Sauron’un İttifak Savaşı’nda parmağını kesip tek yüzüğü alan ama kıyamet çatlaklarına atmayıp kendine mal eden insan kralı. Yani üçlemenin olaylarına başlatan kilit isim.

Bu karakteri gençliğinden itibaren tanımak eğlenceli olacak. Hatta ilerde kahramanlıklar yapacak ve kitlesi oluşacak. Numenor’u ilk kez görmek tarihi bir an çünkü satır aralarında kaybolan tarihi şehrin dijital destekli canlandırması oldukça başarılı. Refahı, zenginliği ve birliği hissettiren şehir yan yana çarpışan elf ve insan ittifakının bir hediyesi insanlara.

Fakat insanlar bu görüşten çıkalı çok olmuş ve elfleri şehirlerinde istemiyorlar. Hatta elflere yakın duran kralları tahtan indirilmiş. Bu işlerin görünen kısmıyken asıl olanın daha farklı olduğu hissettiriliyor ama şimdilik detaylı anlatılmıyor.

Güç Yüzükleri 3. bölümde Galadriel, kral naibi kızı Miriel’in karşına çıkıyor. Bölümdeki en başarısız sekanslar ne yazık ki Galadriel’de toplanıyor. Küçük bir kız çocuğu gibi naibe kafa tutması ve irfan salonlarına giderken atının üzerinde büyük büyük gülmesi yerinde değil. Karakter umarım derinleşip yolunu bulur çünkü Galadriel karakterine inancımı oturtamadım.

Geçmişin İzinde ve Halbrand

İrfan salonları elf işi bir mekan ve kütüphane olarak yazıtların yuvarlak raf yerleştirmesi oldukça başarılı. Ayrıca salondaki diyalog ve Elros’tan ilk kez bahsedilmesi olay örgüsünü kafamızda dizmek için elimizde olması gereken bir mihenk taşı. Galadriel çok önemli bir şeyi keşfediyor ve orkların izini sürdüğü sembolün güneyin haritası olduğunu fark ediyor. Barad-dur imara açılırken orklar iş başında anlaşılan.

Halbrand ise kendini bu bölümde biraz daha açık ediyor. Geçmişinde soylu izler taşıdığı düşünülen karakter hırsızlık yapıyor, başını belaya sokuyor ama merkezde arkadaşlar ediniyor ve çemberini genişletiyor. Bu karakterin gidişatını Galadriel’den daha hevesle bekliyor olacağım.

Bu arada Numenor’un Minas Tirith’i andıran şehir yerleşmesi bizi Orta Dünya’a olduğumuz hissini uyandırdı ama mavi stil detayları, Game Of Thrones‘daki Meeren şehrini anımsattı. Refah ve zenginlik gösteren başka bir renk skalası kullanılıp yeni bir yorum yapılabilirdi bu konuda. Olmadı, sağlık olsun.

Bu arada naibin de elf dostu olduğuna dair şüphelerimiz ve Galadreil’in kehanetin ta kendisi olması gibi detaylar fantastik eserlerin kehanet odaklı, sürpriz kırılmalı temalarına tam oturuyor. İzleyip göreceğiz.

Elfler Tarihi 101

Elfler çeşit çeşit. Orta Dünya tarihi dersi vermek niyetinde olmadığım bu yazıda üzerinden geçmemiz gereken bir nokta da, elf çeşitliliği konusu. Galadriel’in altın sarı saçlarına bakıp Arondir’in kısa saçlarına ve koyu tenine baktığımızda iki elf türü arasındaki farkın mekânsal değil ırksal olduğunu bilelim. Bu bakış tabii ki bugünün ırkçı boyutunda sığ bir bakış olamaz. Tolkien de yaşasa böyle düşünmezdi eminim.

Bu fark, ölümsüz topraklarda daha fazla vakit geçiren elflerin gözlerinde seçilen ışıkla ilgili. Bu elfler yüksek elfler olarak geçer. Galadriel de yüksek elflerden sayılırken Arondir ve arkadaşları birer orman elfi. Nitekim Arondir’i daha iyi tanıyabileceğimiz uzun sayılabilecek sahneleriyle bu bölüm elflere ayrılmıştı diyebiliriz.

Hatta güç yüzükleri dizisi bu bölümünde ağaçlara kıymak istemeyen bu gruba vurgu yapar. Böylece bir eko kurgu meselesine de parmak basmış olur. Bu detay oldukça yerindeydi. Orkların esir aldığı grupta yer alan Arondir ve arkadaşları sayesinde orklara yakın bakış atabiliyoruz. Orklar lisanı iyi kullanıyor ve güneşte zarar görüyorlar. Bu noktada Amazon Prime yorumu ile karşılaşıyoruz.

Bu yorumları sakıncalı bulmamakla beraber, Orta Dünya’yı anladığını düşündüğüm ekibe güvenmeye başladığımı söyleyebilirim artık. Bu yorumdan bir demet meteor adam için de geçerli. Ben kuvvetle muhtemel Gandalf olarak düşündüğüm bu kişiyi Amazon alıp bize bambaşka bir büyücü de verebilir. Olursa heyecanlı olmaz mı?

Hobbitler ve Meteor Adam

Hobbitlerin hepsi göç edecekleri akşam, meteor adamın varlığını öğreniyor. Bunun yanı sıra meteor adam konuşmaya başlıyor. Yeniden doğuş gibi bir şey yaşadığını düşündüren karakterin Gandalf olduğunu fikrini hobbitlere yakınlığı besliyor. Hiçbir büyücünün umurunda değilken hobbitlerin varlığı konusu Gandalf için hep önemli olmuştur.

Hatta üçlemede tek yüzüğü onlara emanet edecek kadar da tanımış ve güvenmişti . 2. çağda Orta Dünya’da yeniden doğan Gandalf – Böyle bir nokta kitaplarda yok- minnet gösterisi olarak elini hiç çekmediği canım hobbitlerini çağlar boyunca yalnız bırakmaması mantıklı mı? Evet!

Güç Yüzükleri dizisi bu bölümün adı Adar. Bu kelime baba anlamına geliyor. Elf Arondir’in Adar ile ilk temasını bulanık markajdan izleyebildiğimiz sahne bana yavan geldi. Bir önceki bölümde de İsildur’un babasını böyle bulanık karşılamıştık bölüm sonu. Her bölüm bir bulanık çekim ve sonrasında sürpriz bir karakter mi gelecek? Yaratıcı bir sahne açılımı değil.

4. Bölüm

Bu bölümün adı ise “Büyük Dalga”. Bölüm Naip Kraliçe Miriel’in rüyası ile başlıyor. Kehanetin tetiklediği rüya oldukça başarılı bir görsel tasarım ve gerçekçilik sunuyor izleyene. Numenor hakkında endişeler naip kraliçeyi ele geçirirken Galadriel’in fevri tavırları ve Amazon Prime’in yepyeni bir karakter oturtma deneyi seyirci olarak beni sarmadı.

Neticede Galadriel’i olgunluk kazanması 3. çağa tekabül edecek ama 2. çağda yaşadıkları onu bildiğimiz mertebesine çıkaracak. Fakat bu karakterdeki olmamışlık kah senaryoda kah karakter yazımında değil. Oyunculuk konusunda da inandırıcılığı sağlayamayan yanlış bir başrol hissi beni ele geçirmiş durumda. Bunu başka karakterlerde yaşamamam Galadriel’in sahnelerinin özensizliği de alakalı olduğu kadar oyuncunun bu role oturmaması ile de ilgili.

İlgimi çekmeyen başka bir sahne Numenor halkının galeyana geldiği o sahne ki maksatlı çıkarılmış bir yaygara gibi geldi. Sonrasında tatlıya bağlanıp halkın bardak tokuşturduğu sahnedeki bardakların 20. yy dünyasına ait olmasından bir tek ben mi rahatsız oldum? Numenor’un kültürüne ait başka bir şeyler görmek isterdim. Sahnenin inandırıcılığını zedeledi ve set halini hissettirdi. Detay dediysek duvar resimlerine bakalım en iyisi, bardaklara değil diyeceksiniz. Haklı olabilirsiniz.

Numenor’daki huzursuzluk büyürken başkentteki ak ağacın beyaz yapraklarını dökmesi hayra alamet değil. Fantastik evrenlerin alt yapısına yakışır şekilde kehanetlerden beslenen halklar tarihi, gidişatın kötü olduğunu, imparatorluk simgesi ak ağacın bu hazin durumuna bakarak hemen anlayabilir.

Güç Yüzükleri bu bölüm itibariyle karakter ve olayları derinleştirmeye başlıyor. Şimdiye dek karakter ve mekan tanıtımı ile geçen süreyi artık gerçek olaylara harcayan senaristler ortalama bir iş çıkarıyor. Gelin hangi Orta Dünya karakteri ne yaşıyor biraz yakından bakalım…

Elflerin Cücelerle İşbirliği

Bu bölümde elflerin teklifini kabul eden cücelerin canla başla rol aldıkları kule yapımına şahit oluyoruz. Kule yapımının ilerlemiş olması bizi zamanda bir sıçrama olduğuna götürüyor ki izlediğimiz her mekanın zamanı konusu ayrı akıyor olabileceğini düşündürüyor izleyeni. Ama cüce prensin sakladığı bir şeyler var. Elrond bunu ortaya çıkarıyor. Bu olay iki dostun arasında oluşacak husumet beklentimizi arttırıyor. Çünkü bir cüceyle anlaşmak hiç kolay değil.

Nitekim bu gerginliğin üstesinden gelebilen iki dost sahnenin sonunda Mithril ile tanışan Elrond ve ilerde tarihe geçecek bu madenin çıkış yerine işaret ediliyor. Bu sürpriz yerindeydi. Üçlemeye ait ve ya kitapta geçen ne kadar detay olursa o kadar sevineceğiz çünkü.

Bu bölümde cüce ağıtına tanık oluyoruz ki Khazad-Dum’u yeniden görmek de bize iyi geliyor. Cücelerin olduğu sahnelerin oldukça başarılı ve eğlenceli olması dizinin mizah temposunu koruyanların cüceler olduğunu bir kez daha kanıtlıyor.

Özellikle Elrond ve Durin arasında geçen geçmişe dair konuşmalardan Elrond’un başardıklarıyla artık bir yıldız olan babası hakkındaki hikâyeye de ulaşıyoruz. Elrond’un babası Eärendil’in ismini bölüm boyunca bir kaç kere daha duyuyoruz. Bu arada soy ağacını Orta Dünya’ya hakim olmayanlar için dikkatle bağlamak adına şu bilgiyi de vermeden geçmeyelim: Eärendil’in iki oğlundan biri Elrond iken diğeri Numenor’un ilk kralı Elros. Yani diyar ilmek ilmek birbirine bağlı ve Tolkien anlatısının zengin bir tarih yazması bu gibi detayların toplamı ile ilgili.

Ork Toplumuna Bakış

Geçen bölümdeki Adar bu kez bulanık markajdan çıkıp önümüze serilir. İşkence görmüş elflerden olan Adar’ın sahnelerinde göze çarpan, orklara verdiği kıymet oluyor. Yaralı ve can çekişen orkun hayatına son verirken duyduğu ıstırap ve ya orkların naaş kaldırma töreni gibi noktalar Tolkien anlatısından biraz uzak. Ama neden olmasın? Kültürel açıdan orkların da toplum kurduğu ve adetler edindiği bir diyarda neden sahiplenme ve gözyaşı olmasın?

Bu zamana dek üçlemeden bu yana hayli yüzeysel ve kaba saba bir ork gösterisiyle karşı karşıyaydık. Şimdi dili düzgün kullanan ve kültür belirtisi gösteren bir ork toplumuyla karşı karşıyayız. Bu arada orkların nasıl yaratıldığı konusunu bilmeyene okuyucular için işkence ile evrilmiş elf olduklarını söylesek yerinde olacaktır.

Zamanla kaba saba hale gelen orkların yavaş yavaş kültür ve dilden uzaklaşıp 3. çağda, üçlemenin bize anlattığı kadar kalmaları da mantıksız değil. Bu konunun bu şekilde ele alınmasını beğendiğimi söylemeliyim. Bu resmen bir karakter gelişimi ve bir fantastik eserden de beklediğimiz şey tam olarak bu gelişime şahit olmak. Orkların ters gelişim unsurları oldukça bu anlamda ilgi çekici.

Bölüme Son Bakış

Bir taraftan gelecek kaygısı çeken ama elflerin işbirliğine yanaşmayan insan medeniyeti beşiği Numenor var. Diğer tarafta elflerin cücelerle işbirliğini kabul eden cüce halk var. Diğer tarafta ise orkların tutsağı olmuş elfler.

Dizinin yapmaya çalıştığı şey, Elfler üzerinde bir Orta Dünya anlatısı anlatmaya çalışmak değil de nedir? Adar’ın Arondir’i haber götürmek üzere serbest bırakması ve güneyin giderek bir ork yuvası haline gelmesini izledik bu bölümde.

Mordor şekilleniyor, güç yüzüklerinin dövüleceği kule, elf-cüce işbirliği ile yapılıyor, mithril ortaya çıkıyor ve Galadriel bir gemiye biniyor. Numenor’dan ayrılan Galadriel’in gidişi içleri rahatlatmıyor. Orkların insan sığınmacı yerleşke Ostirith’e baskın yapması an meselesi iken Orta Dünya’da huzursuzluk dinmiyor.

Saouron kim olacak? Meteor adam ilerde kime dönüşecek? Kılayaklar yerleşik hayata ne zaman geçecekler? Numeor ne zaman yıkılıp gidecek? Silmariller gösterilecek mi? Güç yüzükleri dövülecek mi gibi soruların cevaplarını bu sezonda bulmayı umuyoruz. Sezonun bize başka sürprizleri olursa çok güzel olur. 3. çağı bilen Orta Dünya Çocukları için bu gibi sorular zaten cepte.

Diğer bölümlerde buluşmak dileğiyle. Orta Dünya’da kalın.

Güç Yüzükleri: 3. ve 4. Bölüm İncelemesi yazısı ilk önce Kazan Kültür üzerinde ortaya çıktı.

Lisede nöbetçi öğrenci masasında gördüğüm gizemli kitap kapağı, zihnime kazınıp kitabın peşine düştüğüm o yıllardan bu yana sadık bir Tolkien okuyucusu oldum ve gündemden geri kalmadım. Gündem dediğimiz üçleme filmleri ve Hobbit uyarlaması olsa da kitaplarla yan yana akan bu hayranlık, bana kaçış edebiyatının biletini verdi.

Sonrasında Metis ve Altıkırkbeş Yayınları’nın Tolkien ile ilgili tüm kitaplarını edindim. Benim bu kitaplar ve filmlerle hayatım değişti. Güç Yüzükleri peşinde yıllar geçti. O gizemli kapaktaki karakter Gandalf’tı. Kapakta bir yerlere yetişiyordu ve belli ki acelesi vardı. Onun peşi sıra ben de dolaşmaya başladığım Orta Dünya’ya senelerdir kafa yoruyorum.

Tolkien’in bayrağını taşıdığı epik fantastik evrenini kuran ve götüren Tolkien Külliyatı, fantastik edebiyatın değerini arttırdı. Sonuçta bu türü edebiyatta saygın bir noktaya taşıdı. Tolkien’e bir dakikalık saygı duruşundan sonra gelelim diziye.

Amazon Prime Video’nun en büyük kozu olarak Güç Yüzükleri kanala nihayet geldi, hoş geldi. Şimdiden beş sezon onayını aldı, bizi kanala kilitledi. Peki umduğumuzu bulduk mu? Hadi diziye bakış atalım. Bunun cevabını hep birlikte verelim.

Beklenen Dizi, Güç Yüzükleri Yayında!

Güç Yüzükleri, Galadriel’in genç bir savaşçı olduğu zamanları konu ediyor. Dizinin bu karakter çevresinde tur atarken Orta Dünya’nın diğer sakinlerine de uğrayıp o zamanın net bir fotoğrafını sunacağa benziyor. Sauron etkisini hissettiriyor, Orta Dünya’da bir şeyler hareketleniyor ve elfler yurdun barış içinde olduğunu savunup Galadriel’i odaktan çekmeye çalışıyor. Oysa Galadriel abisini öldüren Sauron’dan intikam almak için yanıp tutuşuyor.

Yayına girdiği ilk yirmi dört saatte yirmi beş milyon izlenmeye ulaşan dizi, yapım aşamasında tartışmalı bir kaosa sürükledi bekleyenleri. Yüzüklerin Efendisi ile duygusal bağ kuran ve Tolkien’in işlerine vakıf olanlar yapımı beğenmemeye daha yakındı. Peter Jackson kitabın üçlemesini çekerken de fanlar başındaydı, şimdi fanlardan istenen Peter Jackson anlatısının aynısının bu yeni yapımda aranmaması yönünde.

Bunun yanında Prime Video bu işe soyunurken piyasada, özellikle dizinin ticari kaygıyla Tolkien’in duruşundan tamamen sıyrılıp çıplaklık, şiddet ve yeni trendler eksenli bir kurguya kaçabileceği korkusu hakimdi. Tolkin mirasıyla çelişmeyecek destansı bir anlatı isteyen fanlar hevesli ama tetikteydi…

Bu anlamda Güç Yüzükleri bu bekleyişin hakkını verdi. Olumlu eleştirilerin çoğunlukta olduğu sesler yükselirken diziden beklediğini bulan veya bulmaya epey yaklaşan izleyiciyi neler bekliyor?

(Bu yazı okuyucuya Orta Dünya’yı baştan tanıtmayı amaçlamıyor ve eser miktarda sürprizbozan içeriyor. Detaylı Orta Dünya tarihinden ve sıkıcı tarih ve isimlerden uzak, halka inen, öncesinde filmler ve ya kitaplar hakkında fikri olanlara göre subjektif bir bakış açısı sunuyor. Beklenti ayarlarımızı kaydettiysek buyurun yazıya.)

Karakterlere Bakış

Yüzüklerin Efendisi üçlemesi güç yüzükleri konusuyla açılır. Derhal Orta Dünya tanıtılır ve hikâyenin ana hatları izleyiciye sunulur. Orta Dünya’yı tanıyanlar elflerin ölümsüz bir üstün bir ırk; cücelerin maden işinde ileri ama tatminsiz; insanların medeniyet sahibi ama kısa ömürlü; hobbitlerin ise keyiflerine düşkün ve dış dünyaya kapalı olduklarını bilirler. Bu ırkların yanında orklar, troller ve balrong gibi kötücül karakterler de Orta Dünya’ya korku salar. Bambaşka ırklar ve zengin dünya ve kültür tasviriyle Yüzüklerin Efendisi bilinen tüm benzerlerinden ayrılır, öne çıkar ve hatta yol gösterir, ilham verir.

Güç Yüzükleri‘nde bu temel ırkları görüyoruz. Dizi üçlemenin geçtiği zamandan binlerce yıl öncesine uzanıyor. Yani genç Galadriel, Durin, Genç Elrond ve hatta hobbitlerin atalarını görüyoruz ve Orta Dünya’yı yeniden keşfediyoruz.

Güç Yüzükleri, Yüzüklerin Efendisi üçlemesinin anlatıldığı zaman 3. çağ dersek, 2. çağda geçiyor. Yani üçlemedeki olayların öncüllerini bu bölümlerde keşfedebiliriz. 1. çağda Orta Dünya’ya insanlar, elfler, cücelerin yaşamaya başladığı, ırkların yaratıldığı çağ. Kısaca bu şekilde seyreden zaman skalasını yanımıza alıp karakterlere dönelim.

Elfler

Sitedeki karakter biyografilerine göz attıysanız bu sezonda ok atacak elflerin listesini yukarıda bulabilirsiniz.

İzlediğim iki bölüm dahilinde beni heyecanlandıran genç Galadriel’i baştan keşfetmek oldu. Üçlemeyi izleyenler yüce elflerden Galadriel’in Frodo’ya yardım ve desteğini hatırlarlar. Filmde az tesadüf ettiğimiz ama büyüklüğünden asla şüphe duymadığımız Galadriel’in hikâyesi bizim için koca bir boşluğu temsil ederken birden karaktere bu kadar yaklaşmak güzel bir deneyimdi.

Savaşçı ve inatçı özelliklerini keşfettiğimiz Galadriel, üçlemede Ayrıkvadi’de aheste gezinen bilge Galadriel’den epey farklı. Öncelikle şunu söyleyelim, Galadriel’in yazılı herhangi bir biyografisi yok elimizde. Tolkien, Orta Dünya tarihini yazarken karakterleri detaylandırmayı tercih etmediği söylenir. Bu yüzden senarist ve metin yazarlarının omuzlarındaki epey yük ağır.

Arondir karşımıza çıkan ilk siyahi elf olarak merakla beklediğimiz bir karakterdi. İlginç şekilde elf kılıfına tam oturmuş bir yapıda, başarılı bir model oldu. Güneyli şifacı Bronwyn ile flörtleşmesini keyifle izledik ve bu ilişkiye inanmaya başladık.

Lord Celebrimbor’u daha önce görmediğimiz için karakterin altını iyi doldurmasını bekledik. Güç yüzüklerini yapan demir ustası elfin kendini göstereceği kısımlar daha başlamadı diye düşünüyorum. Lakin bu iki bölüm resmen boş attı.

Genç Elrond da beklentimizi yükselttiğimiz karakterlerdendi. Game of Thrones dizisinde genç Ned’i canlandıran oyuncu, toy Elrond rolünü iyi kotardı. Heyecanlı yapısı bu sezonda bizi biraz daha şaşırtacağa benziyor.

Kral Gal-Gazad ise elf tayfasından beğenmediğim tek elfti. Ne güçlü bir duruşu vardı ne de bilge. Neden kral olduğunu hissettirecek bir şey vermedi elimize. Galadriel’i odaktan uzaklaştırmak adına Volinor’a göndermekte ısrarı ve ya birliğin başı Galadriel ile baş edemeyişi başarılı hamleler değildi.

Güneyliler

Bekar anne ve Elf Erondir’in gözdesi Bronwyn ve oğlu Theo dizide öne çıkan karakterler oldu. Doğal bir lider olmaya aday şifacı Bronwyn hem güzel hem de akıllı. Theo karanlık keşfi ile meşgulken annesi orklarla savaşmaya başladı bile. Orta Dünya’da tehlike çanları çalıyor.

Halbrand ise Galadriel ile karşılaması ile akıllara yazıldı. Misyonunu ilerde daha net anlayacağız.

Cüceler

Durin ve eşi Prenses Disa ile tanıştık. Kendi adıma mutluyum çünkü Khazad-Dum yıkımını üçlemeden biliriz ve Durin hep duyduğumuz ama daha önce tanışmadığımız bir cüce kral. Ve nihayet tanıştık. Her cüce gibi alıngan ve hatta arıza olan bu karakter Elrond ile yakın arkadaşlar.

Elrond’un düğününe gelmemesine içerlemiş ve bunu Elrond’un burnundan fitil fitil getirdi bile. Haksız mıydı? Ölümsüz arkadaşının zaman mefhumu yok belki ama cüceler ölümlü ve dünyadaki zamanları dolmadan bir dost sohbetine denk gelmek isterler tabii. Durin bence haklıydı.

Prenses Disa ise dominant bir dişi cüce ve enerjisi muazzam. Siyahi elften sonra siyahi cüceyi de gördük. İyi gidiyoruz bence. Bu iki karakter de güzel oyunculukları ve role başarıyla girmeleriyle göz doldurdular bile. Diziye katkıları olacağı kesin. Başlarına gelecekleri merakla bekliyorum.

Kılayaklar- Nam-ı Diğer Hobbitler

Hobbitlerin atası olan bu topluluğu iyi saklanmaları ve tasasız hayatları ile tanıdık. Üçlemede gördüğümüz yeşil tepelere yayılmış Hobbit kavuklarından farklı olarak Kılayakların evleri doğada neredeyse görünmez olabiliyor.

Tehlike yoksa evlerini açık edip toplayıcılıkla geçinen bu toplumda aşırı meraklı bir karakter Elanor Brandibacak yani nam-ı diğer Nori, ona hep destek babası Largo, başının belaya girmesinden korkan annesi ve en yakın arkadaşı Poppy ile köyün bilgesi Sadoc Burrows’u tanıdık. Bilge Sadoc ve Nori’deki merak zaten tüm köye yeter çünkü bu ırk aslında bu kadar sıra dışı değil. (Yüzüğü çatlaklara atan cesaret timsali Frodo ve Sam’i bir an unutmuşumdur.)

Mekanlar

Elf Diyarının detayları ve haşmeti çok azımızı şaşırttı ama gene de memnun etti. Üçleme zamanlarındaki güzellikler dizide vardı ve bu aynılık sadık izleyicileri rahatlattı. Validor’a giden kayığın vardığı yer açısından şimdiye dek tanık olduğumuz Orta Dünya’daki en uç noktalardan biri olduğunun farkında mıyız?

Gri Limanlar meselesinden beri gizemini koruyan puslu mekanlar bir bir açılıp Orta Dünya’yı tamamen dünya gözüyle görmek dileğiyle.

Kılayakların saklambaç oynadıkları yöre hobbit yerleşimi olarak yerinde bir anlatıydı. Yeşil doğanın kucağındaki hobbitlerin ataları zamanda ileri gidip Çıkın Çıkmazı’nın konforuna tanık olmalarını isterdim. Yörük yaşantısına benzeyen göçebe, işlevsel ama konforsuz hayatları daha çok değişecek ama onlar bunu bilmiyor.

Cüceler Diyarı Khazad-Dum’un eski şaşalı halini görüp heyecanlanmayan var mıdır? Bu ilk bölümlerin en iyi süprizlerinden biri de Moria Madenlerini kanlı canlı görmek oldu. Hayal ettiğimden daha fazlasını bulmam diziye verdiğim vakte değdi ve fan olarak beni hayli memnun etti.

Beklentilerimi Yerle Bir Eden Noktalar

Eleştiri okları tabii ki etrafta uçuşacak çünkü yapımcıların önünde Orta Dünya’ya gönülden bağlı, Tolkien külliyatına dibine kadar hakim ve geleneğin korunmasında ısrarcı kemik bir kitle var. Ve maalesef memnun edilmesi zor bir kesim bu. Bu noktada geçen çıkan bir haberde, Amazon Prime’ın ceosu Jeff Bazos, yapımcılara sözünü dinlemedikleri için teşekkür etti. Yapımcıların geleneklere hakim bir tavırla çalıştıkları bu iki bölümde kendini göstermiş oldu.

Güç Yüzükleri için eleştirilere görsellikle ilgili pek bir şey eklemek yersiz olacaktır. Mekanların tasviri gayet yerinde olmuş. Görsel efektler gayet iyi durumda. Fakat kurguda bir takım saçmalıklar yok değil. Örneğin, Validor ve Orta Dünya’nın arasında uzanan okyanusu yüzerek geçmeye çalışan Galadriel’e tepki büyüktü.

Ben soylu Galadriel’in bunu yapabileceğine kendimi ikna etmeye çalıştım ama başaramadım. Elflerin üstün ırk olması ve dayanıklılıkları arasında bir bağlantı var ama bu kadar da değil. Bir başka eleştiri Balrong ile tek başına dövüşmesine de geldi. Yılların savaşçısı Galadriel bunu kotarır gibi gelse de benim de bu konuda kafam karışık.

Durin’in Elrond’a çocuklarını gösterdiği sekansta minik Gimli maskenin ardında kalıp yüzünü göstermese de bu bizim için hoş bir detay oldu. Bu sezon Gimli’nin büyümesine tanık oluruz umarım. Lakin eski bir dostu görmüş kadar mutlu oldum şimdiden.

İlerde, bu minik cüce büyüdüğünde, Elrond Ayrık Vadi’de “You should be the fellowship of the ring ” derken Moria Madenleri’nde oynayarak çocukluğunu geçiren Gimli’nin bu halleri gözünün önünde canlanmış mıdır? Eskiyi yeniyle bağlamak güzel bir Orta Dünya tablosunun son halini merak etmekle eşdeğer bence.

Silmaril ve Meteor Adam Meselesi

Lord Celebrimbor’un Simarillerden öylece bahsedip geçmesi iyi olmadı. Bu sezon aceleci fanları mutlu etmek istiyorlarsa Silmarilleri önümüze koymalılar. Bunu Silmarillion okuyan ve yıllardır bu taşları hayalinde canlandırarak yaşayan fanlar, özenli bir anlatıyı hakediyorlar bence.

Ve tabii şu meteor adam meselesine gelelim. İlkin kötücül mü, iyi mi olduğunu anlayamadığım bu karakter ağzını açıp tepki vermeye çalıştığında kararan hava ve eğilip bükülen ağaçları görünce aklıma derhal Gandalf geldi. Bu adam bir büyücü dedim. Hikâyesini çok merak ediyorum ve umarım bizi çok şaşırtır. Lakin ilk iki bölümlerde cevapsız kaldık.

Silmarillion’un haklarını almış olsalar neler neler yazabilecek ekibin elinde olan kısıtlı metinlerle ne kadar ileri gidebileceğini zaman gösterecek. Zaten Tolkien’in külliyattaki boşlukları müzik, drama ve boyalarla doldurma şansını elflere kasıtlı bırakmış olduğunun bilinciyle beklentimizi ayarlamalıyız. Ama bizleri umutlandıran bir yapım bu!

Bitirmeden…

Dizinin ilk bölümünün giriş ve çıkış sahneleri olağanüstü derin ve başarılıydı. Tolkien’in kısaca iyilik ve kötülüğü karşı karşıya getirdiği külliyatın anlatmak istediğini gayet iyi vermeye hazır bu yapımdan beklentimiz yüksek. Galadriel karakterinin derinleştiği ve arayışının makul sebeplere döküldüğü bu iki bölümde abisini gönülden seven ve özleyen Galadriel’in yolculuğunu izledik ve izlemeye devam edeceğiz.

Yazıyı Galadriel ve abisinin ilk bölümü bitiren diyaloğuyla noktalayalım ve bu metni yazan kalemi saygıyla analım. Lakin akıllardan kolay kolay silinmeyecek, edebi açıdan başarılı bir metinle karşı karşıyayız:

–Neden gemi yüzer ama taş batar, bilir misin? Çünkü taş sadece aşağıyı görür. Suyun karanlığı engin ve çekicidir. Fakat geminin bir sırrı vardır. Taşın aksine o aşağı değil yukarı bakar. Ona rehber olan ışığı düşünür. Karanlığın asla bilemeyeceği büyük şeyler fısıldar.

–Ama bazen ışık suyun içinde de tıpkı gökyüzünde olduğu gibi ışıl ışıl yansır. Hangi ışığa doğru gideceğimi nereden bileceğim?

–Bazen öğrenmek için karanlığa dokunmak gerekir!

(Abisi ve Galadriel arasındaki tarihi diyalog)

İyilik ve kötülüğün savaşında ışığı kaybetmemek dileğiyle. Gelecek bölümlerde görüşmek üzere.

Güç Yüzükleri: 1. ve 2. Bölüm İncelemesi yazısı ilk önce Kazan Kültür üzerinde ortaya çıktı.